20 stycznia 2021

Światowy Dzień Wiedzy o Pingwinach

Światowy Dzień Wiedzy o Pingwinach

20 stycznia to dzień wiedzy o pingwinach. Czy jest coś czego jeszcze o nich nie wiecie? Może dowiecie się czegoś nowego właśnie dziś. Do rodziny pingwinów należy 17 gatunków. Wszystkie zamieszkują półkulę południową i są ściśle związane z zimnymi antarktycznymi prądami morskimi, choć nie zawsze z samą Antarktydą. Tylko 7 gatunków spośród 17, preferuje ten zimny kontynent, pozostałe mieszkają w zakątkach  mniej lub bardziej oddalonych od bieguna i są to południowe wybrzeża Afryki, Ameryki Południowej czy Australii, ale również wyspy Galapagos, znajdujące się przecież aż na równiku.

Tak jak różnią się miejsca występowania pingwinów, tak różni się ich wygląd. Najwyższy gatunek  – pingwin cesarski może osiągnąć 130 cm wzrostu, natomiast najmniejszy – pingwin mały ma zaledwie 33 cm. Ich waga również waha się znacznie, od kilogram aż do 40 kg. Upierzenie pingwinów bywa zaskakująco kolorowe. Pióra, poza typową dla wszystkich gatunków czernią i bielą, mogą być pomarańczowe i żółte na głowie pingwina cesarskiego, żółtookiego czy królewskiego albo niebieskie. Taki odcień ma grzbiet australijskiego pingwina małego. Kilka gatunków wyróżnia się kreskowaniem lub kropkowaniem na brzuchu lub nieregularnymi plamami na wewnętrznej stronie skrzydeł.

Pióro pingwina u nasady, czyli w tej części, która znajduje się bliżej ciała, ma strukturę bardziej puszystą. Puch ma ważne zadanie, gromadzi powietrze. To powietrze jest ogrzewane wysoką, wynoszącą aż 38 ⁰C stopni temperaturą ciała ptaka, więc tworzy ciepłą poduszeczkę albo raczej kurteczkę, otulająca szczelnie zwierzę. Jeśli pingwinowi jest zbyt ciepło, wystarczy, że nastroszy się, postawi pióra i wypuści gorące powietrze, łapiąc chłodne w zamian.

Niedawno odkryto, że powietrze zgromadzone w piórach, może w nagłych wypadkach posłużyć jako pomoc w osiągnięciu większej prędkości pod wodą. Wypuszczane pod wodą bąbelki, zmniejszają lepkość i gęstość wody otaczającej ptaka. Ta sztuczka jest przez pingwiny stosowana, gdy chcą na przykład wyskoczyć z wody na półkę skalną lub krę albo uciec przed drapieżnikiem.

Ta uniwersalna dla wszystkich ptaków nurkujących, czarno biała kolorystyka ma swoje uzasadnienie. W pewnym stopniu maskuje obecność zwierzęcia w środowisku morskim, stapiając jego grzbiet z ciemnym tłem czarnej toni morskiej, a brzuch z jasną poświatą nieba, przebijającą się z powierzchni wody.

Pomimo występujących pomiędzy wszystkim gatunkami różnic, pingwiny to jedna z najbardziej charakterystycznych i rozpoznawalnych grup ptaków. Co je wyróżnia? Pionowa postawa ciała, krótkie masywne nogi oraz sztywne skrzydła, których  nie mogą złożyć tak jak robią to inne ptaki. Torpedowaty kształt ciała pingwinów zapewnia im niemałe przyspieszenie pod woda. Goniąc swoje przysmaki, ryby, krewetki i kałamarnice, pingwiny mogą płynąć z prędkością  10 km/h, zapuszczając  się na głębokość 250 m, a ponieważ większość czasu  (bo aż 75 % życia ) spędzają w wodzie, dlatego nie specjalizują się w zbyt sprawnym przemieszczaniu się po lądzie. Kołyszący pingwini kroczek to nie jedyna forma przemieszczania się dla tych ptaków. Potrafią całkiem sprawnie skakać, dzięki mocnym nogom. Mają też inne sztuczki, gdy trafią na dogodne warunki, chętnie ślizgają się na brzuchu .Pióra na brzuchu mają mocniejszą strukturę aby nie zużywać się zbyt szybko w tym trybie przemieszczania się. Pióra u pingwinów są krótkie i sztywne, rozmieszczone równomiernie na całym ciele, poza stopami i dziobem. Nakładają się dachówkowato ściśle jedno na drugie, tworząc nieprzepuszczalną dla wody i powietrza warstwę, dzięki temu zimno pod żadną postacią nie jest w stanie przeniknąć bezpośrednio do ciała ptaka.

Wśród 17 gatunków  pingwinów aż 12 jest wymienionych w czerwonej księdze gatunków zagrożonych. Głównymi powodami problemów pingwinów jest destrukcja miejsc lęgowych, hybrydyzacja, niepokojenie zwierząt przez ludzi, drapieżnictwo zwierząt wprowadzonych do środowiska przez ludzi, rybołówstwo przemysłowe oraz zanieczyszczenie środowiska. Oznacza to, że mamy ogromny wpływ na to, jak mają się pingwiny.

Pingwiny rozmawiają, są towarzyskie. Zwykle mieszkają i rozmnażają się w licznych koloniach, głos bardzo przydaje im się w komunikacji.

Ostrzegają inne ptaki, nawołują partnera lub swoje młode, kłócą się lub umacniają więzi. Głos godowy tońca, pingwina przylądkowego mieszkającego w gdańskim zoo, przypomina ryczenie osła i czasem bywa z nim mylony.

Zapraszamy również do zapoznania się i udziału w kampanii Which Fish? oraz śledzenia polskiej strony kampanii na platformie Facebook