Bilety

Kos (Turdus merula)

To średniej wielkości drozd o wyraźnym dymorfizmie płciowym. Dorosły samiec ma czarne upierzenie, żółtopomarańczowy dziób i żółtą obrączkę wokół oka. Samica jest brązowa z chmurkowanym rozjaśnieniem pod dziobem i na piersi. Dziób samicy może być brązowy lub żółtawy, natomiast obrączka wokół oka nie jest tak barwna jak u samca. Młode osobniki są koloru brązowego z jaśniejszym nakrapianiem, które utrzymuje się aż do pierwszego pierzenia. Zdarzają się osobniki z mniejszą lub większą ilością bieli w upierzeniu, a także albinotyczne.
Kos jest pospolitym ptakiem Europy, a jego zasięg występowania obejmuje północną część Afryki, oraz część Azji. Został sztucznie wprowadzony do środowiska w Australii, Nowej Zelandii i Tasmanii, gdzie odniósł ogromny sukces lęgowy, a jego populacja rośnie.

W Polsce kosa można spotkać na całym obszarze kraju. 

Szacuje się, że na świecie żyje do ok. 500000 osobników. W Polsce średnie zagęszczenie w przeliczeniu na obszar ca­łego kraju wynosi około 5 pary/km2 , ale lokalnie (zwłaszcza w mia­stach) może dochodzić nawet do kilkudziesięciu par/km2.

Jest to gatunek wędrowny. Wiosną i jesienią większość populacji odbywa wędrówki krótkodystansowe. Część ptaków nie odbywa sezonowych wędrówek i pozostaje w miejscach lęgowych.
Pierwotnie gatunek ten zamieszkiwał lasy mieszane i iglaste z wilgotnym podłożem. Na skutek zmian w składzie i strukturze lasu spowodowanym działalnością człowieka liczna par lęgowych malała. Swój sukces lęgowy zawdzięcza umiejętności przystosowania się do życia w sąsiedztwie człowieka. Obecnie zamieszkuje również miejskie parki, zadrzwienia i ogródki, a także stare cmentarze, czyli wszystkie te obszary, gdzie znajdzie bezpieczne schronienie w gęstej roślinności.

Kosy przemieszczają się skacząc i biegając po ziemi. W kilku skokach pokonują niewielki dystans by nagle się zatrzymać. Zaniepokojone stawiają w górę swój długo ogon. Podczas ucieczki wydają charakterystyczne ostrzegawcze dźwięki. Są dosyć nieufne; szczególnie osobniki mieszkające w lesie. W parku bywają na tyle oswojone, że nie zwracają uwagi na mijających je w niewielkiej odległości ludzi.

Pokarm tych ptaków stanowią bezkręgowce: żuki, pająki, ślimaki, a przede wszystkim dżdżownice. Drozdy są specjalistami w wyciąganiu ich w całości z norek. Chętnie pożywiają się wszelkimi dostępnymi owocami, jagodami oraz ziarnami i nasionami.

Lęgi kosów rozpoczynają się już wczesną wiosną. Początkowo śpiew samca jest bardzo cichy, ledwo słyszalny. Dopiero z nastaniem wiosny staje się on donośny. Piosenka kosa jest urozmaicona i bogata, z fletowymi nutami. Najczęściej śpiew można usłyszeć o świcie i o zmierzchu. Para kosów zajmuje terytorium, na którym nie toleruje innych ptaków swojego gatunki. Kosy toczą zaciekłe walki o swoje miejsca lęgowe z intruzami. Gniazdo kosa to głęboka miseczka zbudowana z traw, mchów i gałązek, umieszczona w rozwidleniu krzaka, czy drzewa iglastego. W terenach miejskich takie gniazdo spotkać można na werandach  czy w skrzynkach kwiatowych. Samica składa średnio 3 jaja w zniesieniu, które potem sama wysiaduje. Po 13 dniach wykluwają się nieopierzone pisklęta wymagające dogrzewania. Pisklęta karmione są przez oboje rodziców. Po dwóch tygodniach opuszczają gniazdo, choć nie są jeszcze w pełni lotne. W okresie wspólnego dokarmiania piskląt rodzice dzielą się potomstwem i przynoszą pokarm tylko „swoim” młodym, odmawiając podania pokarmu młodym partnera. Przez kolejne tygodnie podloty są dokarmiane głównie przez samca, podczas gdy samica może już zajmować się nowym lęgiem z nowym partnerem.

Naturalnymi wrogami kosa są krogulce, koty domowe, łasice i lisy. Pisklętom kosa zagrażają sroki, sójki.

Średnia długość życia kosa to prawie 2,5 roku, a najdłużej żyjący kos miał ponad 21 lat.

Przyjaciele ZOO